مهدی آیتی: پزشکیان، قالیباف و عراقچی نگران وضعیت موجودند

نشان تجارت - مهدی آیتی، فعال سیاسی اصلاح‌طلب درباره رویکرد پزشکیان نسبت به جنگ و صلح گفت: «اگر سخنان آقای پزشکیان را کنار سخنان قالیباف در عراق بگذاریم، در می‌یابیم که هر دوی آن‌ها از آماده شدن فضا برای تفاهم‌نامه و جلوگیری از محاصره سخن می‌گویند. می‌توان گفت یک مثلث وجود دارد که در یک ضلعش آقای پزشکیان، در ضلع دیگر آقا قالیباف و در ضلع سوم آقای عراقچی قرار دارد.

وی افزود: این سه نسبت به خطر محاصره اقتصادی احساس نگرانی می‌کنند و تصورشان این است که ادامه محاصره اقتصادی می‌تواند امنیت ملی را به خطر بیندازد. در مقابل اینها، افرادی قرار دارند که رویکردی تند دارند و جلوی مثلث مذکور می‌ایستند. آقای محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی نیز بعضا مواضعی می‌گیرد که خلاف رویکرد آقایان پزشکیان، قالیباف و عراقچی است. افرادی هم مانند آقایان نبویان، رسایی و ثابتی مواضعی به شدت تند اتخاذ می‌کنند. این افراد از خطر محاصره اقتصادی خبر ندارند و نمی‌دانند که محاصره اقتصادی می‌تواند موجودیت نظام را به خطر بیندازد».

تندرو‌ها صرفا بر اساس احساس سخن می‌گویند

او درباره نقد‌های تندی که به پزشکیان و قالیباف می‌شود، بیان کرد: «آقای قالیباف در عراق گفت اگر نتوانیم مسئله اقتصادی را حل کنیم، دچار خطر می‌شویم. تندرو‌ها این مسئله را متوجه نیستند. در نتیجه، این دو تفکر در مقابل یکدیگر قرار گرفته‌اند. آن تفکر تندرو متکی بر صداوسیما و خیابان است، در حالی که این مثلث، که احساس خطر برای امنیت ملی می‌کند و می‌خواهد راهی برای تفاهم باز کند و مخاطبانش بیشتر تحصیل‌کرده‌ها، روشنفکران و اهالی مطالعه هستند. تندرو‌ها صرفا بر اساس احساس سخن می‌گویند.

این چهره اصلاح‌طلب تصریح کرد: شعار‌های خیابانی و میدانی آن‌ها مبتنی بر عدد و رقم و مسائل عقلانی نیست. مدام اشعار حماسی سر می‌دهند و بعضا مردم را به جنگ تحریک می‌کنند. آن‌ها صرفا احساسات مردم را تحریک می‌کنند. وقتی از عقلانیت سخن می‌گوییم، باید درباره اولویت‌ها با عدد و رقم سخن گفته شود. صداوسیما صبح تا شب مشغول برانگیختن احساسات حماسی مردم است.

آیتی گفت:‌ کجا خطر حفظ نظام در بحث‌های اینها مطرح می‌شود؟ چرا آقای رضایی بعضا سخنانی شبیه این طیف می‌زند؟ مگر خود آقای رضایی در پایان جنگ هشت‌ساله، در نامه‌ای به آقای هاشمی که به امام داده شد، نگفت تجهیزات لازم برای ادامه جنگ وجود ندارد و باید جنگ تمام شود؟ با این اوصاف آن‌هایی که به سخن آقای پزشکیان مبنی بر ضرورت پایان جنگ به صورت مستقیم و غیرمستقیم نقد می‌کنند، شرایط موجود را در نظر ندارند».

امام برای حفظ نظام قطعنامه ۵۹۸ را پذیرفت

این فعال سیاسی در پاسخ به این پرسش که مشخصا دیدگاه پزشکیان ناظر به چه شرایطی است، تشریح کرد: «اینکه آقای پزشکیان می‌گوید در موضع عزت و قدرت هستیم، در جای خود قابل توجه است، اما قسمت دوم حرف او مهم‌تر است؛ اینکه می‌گوید باید به جنگ پایان دهیم و به توافق دست یابیم. او این حرف را می‌زند، چون واقعا فقط یک گزینه وجود دارد و آن، شکستن محاصره اقتصادی است.

وی افزود: اکنون همه فهمیده‌اند و آمریکا و اروپا نیز فهمیده‌اند که با حمله نظامی نمی‌توانند نظام را ساقط کنند، اما با محاصره اقتصادی، احتمال فروپاشی را در نظر دارند. اکنون خطر بسیار بالاست. امام خمینی (ره) قدرت بسیار بالایی داشتند، اما اعلام کردند که قطعنامه ۵۹۸ را برای حفظ نظام می‌پذیریم، زیرا در نگاه امام، حفظ نظام از اوجب واجبات بود. اگر منتقدان صلح، خود را پیرو امام می‌دانند، باید بدانند که در نگاه ایشان، حفظ نظام از همه چیز مهم‌تر بوده است. واقعیت نشان می‌دهد جنگ به صلاح ما نیست.

آیتی اظهار داشت:‌ غیر از جنگ، فقط مذاکره وجود دارد. در نتیجه، فرمول روشن است و چند گزینه وجود ندارد. این، به زعم مثلث عراقچی، قالیباف و پزشکیان، راه موجود برای حل مسئله است. در آن سمت، اما، باور دارند که حفظ نظام در جنگ و در عملیات نظامی است؛ یعنی می‌توانیم جمهوری اسلامی را حفظ کنیم و آمریکا را وادار به تسلیم کنیم، اما باید بررسی کرد که این نگاه چه قدر واقع‌بینانه است».

کسی جسارت سخن گفتن از مذاکرات را ندارد

آیتی در پاسخ به این پرسش که آیا اصلا در شرایطی که آمریکا همچنان بر تجهیزات نظامی‌اش می‌افزاید، امکان مذاکره و برقراری صلح وجود دارد، گفت: «در بدترین مناقشات بین کشور‌ها نیز همیشه راهی برای مذاکره وجود دارد. در جنگ‌های تاریخی نیز همین‌طور بوده است، اما چرا گاهی مذاکره رخ نمی‌دهد؟ چون طرف‌های مذاکره احساس می‌کنند مذاکره به نفعشان نیست.

وی گفت:‌ اکنون ایران نیز احساس می‌کند مذاکره به نفعش نیست. کشور‌های مختلفی حضور دارند که به دنبال میانجی‌گری برای ایجاد صلح و آشتی هستند، اما ما آمادگی مذاکره را نداریم. اینکه ترامپ می‌گوید اکنون آمریکا دنبال مذاکره نیست، یک ژست تبلیغاتی است. اتفاقا آمریکا به‌شدت به مذاکره احتیاج دارند و می‌خواهد هرچه سریع‌تر تنگه هرمز باز شود. ما بر اساس تفاهم‌نامه اسلام‌آباد باید تنگه هرمز را باز کنیم، اما تندرو‌ها تصور می‌کنند باز شدن تنگه هرمز برای ایران شکست است؛ در حالی که زمانی می‌توان این حرف را زد که گزینه‌های دیگری وجود داشته باشد، اما امروز یک گزینه وجود دارد و آن، حفظ نظام است.

آیتی یادآور شد: حفظ نظام نیز ابزار‌هایی می‌طلبد؛ از جمله باز کردن تنگه هرمز و پایان دادن به محاصره اقتصادی. واقعیت این است که حتی اگر جنگ نظامی دیگری رخ ندهد، همین جنگ اقتصادی می‌تواند کشور را با بحران شدید روبه‌رو کند. ما هنوز به اختلال شدید در شبکه‌های اقتصادی نرسیده‌ایم؛ در صورت وقوع چنین حالتی، احتمال بروز اعتراضات وجود دارد و در چنین شرایطی، بحران بسیار بزرگی را در پیش خواهیم داشت. شرایط فعلی نشان می‌دهد تندرو‌ها می‌توانند احساسات مردم را تحریک کنند؛ به همین دلیل است که آقای قالیباف حرف خود در عراق را پس می‌گیرد و می‌گوید سخنانش تقطیع شده است. او حرف صریحی زده بود. چرا آن را پس می‌گیرد؟ چون اکنون احساسات مردم تحت تأثیر هدایت تندرو‌ها بر شرایط حاکم است و عراقچی، قالیباف و پزشکیان از احساس خشم توده‌ها می‌ترسند. اکنون تندرو‌ها بیشتر سوار بر کار هستند. اگر مثلث مذاکره قدرت بیشتری داشت، باید همین امروز باب مذاکره را باز می‌کرد، اما شاید کسی جسارت لازم را ندارد که صریحا از ضرورت شروع دوباره مذاکرات سخن بگوید».

منبع: روزنامه هفت صبح