
نشان تجارت - محمد آیتی: عمر دنیای پرزرق و برق تبلیغات بسیار طولانی است و هرچه جلوتر میرویم، نقش این فضا پررنگتر میشود؛ موضوعی که دقیقاً نظام سرمایهداری از بنگاههای اقتصادی میخواهد.
تقریباً دو دههای است که فعالیت شبکههای اجتماعی در سراسر دنیا به اوج رسیده و در این بین شاهد ظهور و بروز بلاگرها در حوزههای مختلف هستیم.
یکی از بخشهایی که برخی بلاگرها به آن سوق پیدا کردهاند و به لطف فعالیت در آن به درآمدهایی بسیار بالایی هم رسیدهاند، حوزه غذا است. تولیدکنندگان خوراکیها و خصوصاً رستورانداران علاقه دارند تا فروش خود را با تبلیغات، افزایش دهند و در این سالها، بخش عمده و تاثیرگذار تبلیغات به سمت شبکههای اجتماعی رفته است.
بلاگرهای غذا که از آنها به عنوان تسترهای غذا یاد میکنند و در اینستاگرام هم، حضور چشمگیری دارند، سعی میکنند تا میتوانند پروژههای مختلف را به دست بگیرند. در این فضا، کیفیت تا حد زیادی فدای پول میشود و بدین ترتیب، بسیاری از بلاگرها، فارغ از اینکه آن غذا و خوراکی چقدر کیفیت داشته باشد، تصاحب پروژه و دریافت دستمزد میلیونی برایشان اهمیت پیدا میکند.
از اینرو شایسته این است که مردم به عنوان بینندگان این تبلیغات که احتمال مشتری شدن آنها هم میرود، با چشمانی باز و به دور از احساس عمل کنند و تنها به واسطه تبلیغات پرزرق و برق و هوس، مغلوب این فضای رسانهای نشوند.
در وهله اول، بسیاری از تسترهای غذا که در کشورمان فعالیت دارند، همه واقعیت را به شما نمیگویند. شاید آن فرد، حتی ورود به پروژه تبلیغاتی، اولین برخوردش با آن تولیدکننده و یا رستوران باشد. از اینرو، هیچگاه در اولین برخورد و حضور کوتاهمدت در آن مکان و آزمایش محدود و مقطعی غذا نمیتوان واقعیت پذیرفته شده را به اطلاع مردم رساند. زمانی که بلاگر، چندده میلیون پول بابت تبلیغ دریافت میکند و میزی خاص برایش پهن میشود که همیشگی هم نیست، قطعاً نمیتواند خیلی از ضعفها را ببیند و حتی در صورت مشاهده بیان کند.
دوم، در بسیاری از تبلیغات رستورانها، بخشهایی توسط بلاگر مطرح میشود که در زمان حضورتان در آن مجموعه، آن را نمیبینید. به طور مثال، بلاگری از سلف سرویس یک رستوران و بخش جذاب کلهپاچه، حلیم و... میگوید، اما زمانی که مشتری به آن مجموعه مراجعه میکند، به راحتی به او میگویند آن غذا امروز موجود نیست یا مثلاً در سانس گذشته تمام شده است.
سوم، در اکثر مواقع، تبلیغات با واقعیتها فرسنگها فاصله دارد. پایگاه خبری، تحلیلی نشان تجارت برای آنکه بتواند گزارشی واقعیتر آماده کند، خبرنگار خود را به سه مجموعه متفاوت فرستاد تا شرایط را ارزیابی کند. از محیط غیربهداشتی گرفته تا نبود برخی غذاها و خدمات ساده، شواهدی بود که تنها با یک بار مراجعه میشد آن را لمس کرد. به گفته خبرنگار ما، یکی از این مجموعهها که در قالب عمارت تبلیغاتش در فضای مجازی وایرال شده، حتی از داشتن شکر برای حلیم و سفره برای استفاده از تخت هم عاجز بود. یکی دیگر از این مجموعهها که در سعادتآباد تهران واقع بود، سرویس بهداشتی بسیار نامنظمی داشت که هیچ شباهتی به آن مبلغ بالای دریافتی از مشتریان نداشت. طبیعی است زمانی که بلاگر روی به تبلیغات میآورد، این موضوعات، هرگز خودنمایی نمیکند.
چهارم، در تبلیغات فضای مجازی، رقمهایی برای استفاده از رستورانها عنوان میشود که گاهاً در زمان حضور، با رقمهای بالاتری مواجه خواهید شد. از اینرو، مسئول رستوران خیلی راحت و در توجیه این کار خود میگوید افزایش قیمت داشتهایم. حال سوال ما از این رستورانداران این است که اگر افزایش قیمت به هر دلیلی اتفاق افتاده، چرا توضیح تبلیغتان در فضای مجازی، بروز نشده است؟
چه خوشمان بیاید و چه بدمان، این فضای تبلیغات در نبود نظارت، ادامهدار است، اما این ما هستیم که نباید مغلوب ایندست تبلیغاتی شویم که هدفش، پر کردن جیب یک عده خاص با ارائه خدمات ضعیف و دور از انتظار است.